Historia

Pierwszą placówkę Środowiskowego Domu Samopomocy w Tczewie utworzono z inicjatywy Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, pani Julity Jakubowskiej, przy wsparciu władz miasta, na czele z Prezydentem Zenonem Odya.

Placówka powstała przy ul. Nowowiejskiej 18 i rozpoczęła swoją działalność 24 października 1996 roku. Funkcję kierownika objęła pani Gabriela Brządkowska.

Dom przeznaczony był dla osób z zaburzeniami psychicznymi oraz z niepełnosprawnością intelektualną, które pozostawały bez pracy, często żyjąc w izolacji i poczuciu osamotnienia.

Placówka objęła wsparciem mieszkańców Tczewa, dążąc do pomocy jak największej liczbie potrzebujących, oferowała szeroki zakres usług dostosowanych do indywidualnych potrzeb osób z niepełnosprawnością intelektualną oraz zaburzeniami psychicznymi.

Celem nadrzędnym Domu stało się podnoszenie jakości życia i zapewnienie oparcia społecznego osobom borykającym się z problemem niepełnosprawności psychicznej i intelektualnej, mającym trudności z kształtowaniem swoich stosunków z otoczeniem. Funkcjonowanie Domu umożliwia osobom niepełnosprawnym pozostawanie w swoim dotychczasowym środowisku i aktywny udział w życiu społecznym, oraz rozwijanie:

• pasji i zainteresowań,
• nauka samodzielności,
• usprawnianie funkcjonowania intelektualnego,
• kształtowanie poprawnej komunikacji i zachowań interpersonalnych,
• aktywizacja zawodowa,
• usprawnianie ruchowe,
• szereg różnorodnych treningów takich jak: zaradności życiowej, kulinarnych, lekowych, umiejętności społecznych, treningów interpersonalnych, treningów umiejętnego gospodarowania czasem wolnym, treningami relaksacyjnymi.

Od pierwszych dni istnienia Domu duchową opiekę nad nim sprawował Ksiądz Prałat Piotr Wysga. Jego obecność wniosła wiele radości oraz budowała poczucie nadziei i wiary, że każdy kolejny dzień może być lepszy od poprzedniego.

W związku z niewystarczającą liczbą miejsc w Środowiskowym Domu Samopomocy przy ul. Nowowiejskiej 18, podjęto decyzję o utworzeniu kolejnej placówki. W dniu 3 grudnia 1997 roku powstał drugi Środowiskowy Dom Samopomocy typu AB przy ul. Armii Krajowej 55A/1.

Nowa placówka powstała w budynku po dawnym żłobku, który przeszedł gruntowny remont i został dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Kierownictwo nad ośrodkiem objęła pani Gabriela Brządkowska.

Oba Środowiskowe Domy Samopomocy funkcjonowały w strukturach Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej.

W 2004 roku, wychodząc naprzeciw potrzebom osób, które nie mogły korzystać z dziennej formy wsparcia w Środowiskowym Domu Samopomocy, utworzono Klub „Razem”. Jego członkowie spotykali się regularnie, rozwijali umiejętności interpersonalne i społeczne oraz wzajemnie wspierali się w radzeniu sobie z chorobą.

Uczestnicy klubu aktywnie brali udział w inicjatywach i wydarzeniach organizowanych przez ośrodki, takich jak wystawy, festyny, wycieczki czy spotkania okolicznościowe. Zajęcia odbywały się w godzinach popołudniowych i mały formę grupy wsparcia, która poprzez działania samopomocowe pomagała uwierzyć we własne możliwości oraz dawała szansę na ich wykorzystanie w codziennym życiu.

Historia – Prezentacja wideo

W ramach rozszerzającego się oparcia społecznego powstaje następna placówka, zapewniając wsparcie osobom, które kwalifikują się do pobytu w domu typu AB. Środowiskowy Dom Samopomocy tym razem mieści się w budynku Zespołu Opiekuńczego przy ul. Niepodległości 10 w Tczewie i również pozostaje w strukturach MOPS-u, pod kierownictwem pani Gabrieli Brządkowskiej. Na oficjalną inaugurację, która odbyła się 26.09.2006r. przybyli dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Tczewie, pani Julita Jakubowska, starszy inspektor wojewódzki w Wydziale Polityki Społecznej Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w Gdańsku, pani Ewa Szczypior, ksiądz prałat Piotr Wysga oraz dyrektorzy Domów Pomocy Społecznej.

Mija dziesięć lat od powstania pierwszej placówki Środowiskowych Domów Samopomocy w Tczewie. W ciągu tej dekady instytucja aktywnie działała na rzecz osób zagrożonych wykluczeniem społecznym. Wyrazem uznania dla tego dorobku było przyznanie Medalu Matki Teresy z Kalkuty, której słowa „Owocem miłości jest posługa” stały się inspiracją do dalszej pracy na rzecz osób z niepełnosprawnościami.

Działania Domów w zakresie wyrównywania szans w dostępie do dóbr kultury również zostały docenione. Fundacja Anny Dymnej „Mimo Wszystko” uhonorowała placówki tytułem „Przyjaciele Zaczarowanego Ptaszka”.

Poprzez mijające lata okazało się, że potrzeby w dalszym ciągu przewyższają liczbę dostępnych miejsc. W związku z tym na Starym Mieście przy ul. Chopina 33 zostaje powołany do życia czwarty Środowiskowy Dom Samopomocy typu AB. Organem zarządzającym jest MOPS w Tczewie, a kierownikiem pani Gabriela Brządkowska.

Uroczyste otwarcie nastąpiło 06.03.2012 roku, przecięcie wstęgi dokonali Dyrektor MOPS-u pani Julita Jakubowska wspólnie z Prezydentem Miasta Tczew panem Mirosławem Pobłockim. Ksiądz prałat Piotr Wysga poświęcił nowo powstałą placówkę.

Rok 2020, to rok wielu zmian, wchodzi w życie rozporządzenie o potrzebie odłączenia się Środowiskowych Domów Samopomocy od struktur Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Pieczę nad placówkami przejmuje Gmina Miejska w Tczewie, a dyrektorem wszystkich placówek zostaje pani Gabriela Brządkowska.

Z mijającym czasem okazuje się, iż część osób kwalifikuje do ŚDS typu C, który świadczy usługi dla osób wykazujących inne przewlekłe zaburzenia czynności psychicznych, w tym różne postacie otępienia, demencji starczej, zaburzeń neurologicznych, choroby Alzheimera, itp.

W związku z tym Środowiskowy Dom Samopomocy przy ul. Niepodległości 10 w Tczewie przekwalifikowuje się z placówki typu AB na dom typu C. Zmienił się profil domu, zmienili się uczestnicy, stały pozostał cel: niesienie wsparcia drugiemu człowiekowi.

Liczba potrzebujących nadal rośnie, w związku z tym powstaje piąty Środowiskowy Dom Samopomocy typu AB na Osiedlu Zatorze przy ul. Elżbiety 19A w Tczewie. Uroczyste otwarcie ma miejsce 24.02.2021 roku. Pieczę nad piątą placówką będzie sprawować pani Gabriela Brządkowska.

Z-ca Prezydenta miasta Tczew, pan Adam Urban, powiedział: „Piękne miejsce – kolejny dowód na to, że Tczew jest miejscem przyjaznym osobom niepełnosprawnym”. Z kolei Prezes TTBS pan Arkadiusz Woźniak, który nadzorował prace remontowe przyznał, iż „cieszy się, że budynek będzie służył uczestnikom Środowiskowych Domów Samopomocy”.

Po wielu latach pracy na rzecz osób niepełnosprawnych, tworzenia i rozwijania Środowiskowych Domów Środowiskowych na terenie Tczewa pani Gabriela Brządkowska odchodzi na zasłużoną emeryturę.

Z dniem 2 września 2024 roku z rąk Prezydenta Miasta Tczew pana Łukasza Brządkowskiego pani Joanna Kamratowska otrzymuje nominację na stanowisko Dyrektora wszystkich pięciu placówek z główną siedzibą przy ul. Elżbiety 19 A w Tczewie.

Ciekawostki i fakty historyczne

• W strukturach Środowiskowych Domów Samopomocy od 1997 roku działają Grupy Wsparcia dla rodziców i opiekunów osób z zaburzeniami psychicznymi oraz z niepełnosprawnością intelektualną. Podejmowane działania mają na celu pomoc rodzinie odzyskać poczucie godności i przynależności społecznej, a także skorygować i ukierunkować właściwe postawy jej członków. Rodziny włączają się w życie ośrodków i uczestniczą we wspólnych przedsięwzięciach.
• Przy czterech Domach, tj.: Nowowiejska, Armii Krajowej, Niepodległości, Elżbiety znajdują się działki rekreacyjne. Oprócz możliwości miłego spędzenia czasu na łonie natury nasi uczestnicy mogą rozwijać zainteresowania związane z pielęgnacją roślin. W ogrodach znajdują się kapliczki sakralne, przy których organizowane są okazjonalne spotkania modlitewne.
• ŚDS przy ul. Chopina nie dysponuje ogrodem, namiastką jest Patio, w którym również można odpocząć od zgiełku i pod kapliczką Matki Boskiej Niepokalanej wyciszyć swoje myśli, oraz zająć się uprawą doniczkową.
• Mobilizując naszych domowników do podjęcia zatrudnienia zaangażowaliśmy ich do udziału w projektach, które mają na celu kształtowanie aktywnych postaw na otwartym rynku pracy.
• Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nagrodził starania placówek w zakresie budowania oparcia społecznego przyznając granty na realizację projektów.
• Znacząca rolę w readaptacji osób niepełnosprawnych spełniają turnusy rehabilitacyjne, wyjazdy pozwalają naszym domownikom nabyć nowe doświadczenia, a zarazem korzystać z zabiegów leczniczych. Nie mniej atrakcyjne są wycieczki, oraz wyjścia i wyjazdy do kin, teatrów, muzeów.
• Bierzemy udział w przeglądach i konkursach o zasięgu lokalnym i ogólnopolskim, gdzie mamy możliwość prezentowania swych umiejętności. Uczestnicy wcielają się w różnorodne role.
• Sztuka stanowi ważne uzupełnienie oddziaływań leczniczych. Wierzymy, że każda osoba posiada zdolności i umiejętności, które w sprzyjających warunkach mogą się rozwijać. Dlatego, uwzględniając indywidualny potencjał twórczy naszych domowników, staramy się tworzyć warunki sprzyjające ich wszechstronnemu rozwojowi. Efektem tych działań jest organizacja licznych wystaw – zarówno indywidualnych, jak i integracyjnych – których jesteśmy twórcami.
• Zajęcia terapeutyczne w ośrodku pozwalają uczestnikom na samorozwój w różnym zakresie, tj.: plastyczno-technicznym, rękodzielniczym, tanecznym, wokalnym, teatralnym itp.
• Cyklicznie organizowane imprezy szerzą ideę integracji, przełamują bariery społeczne i wpływają na poprawę wizerunku osób niepełnosprawnych. Działania te na stałe wpisały się do miejskiego kalendarza imprez kulturalnych, tj.: Wystawa „I ty też możesz”, w ramach Ogólnopolskiego Dnia Walki z Depresją. Zrealizowaliśmy szereg działań edukacyjnych i artystycznych, których celem jest zwiększanie świadomości na temat depresji oraz znaczenia wsparcia i rozmowy.
• Przegląd Twórczości Teatralnej, pt. „Życie to teatr”, jest drugą cykliczną inicjatywą o zasięgu wojewódzkim. Ta forma aktywizacji poprzez sztukę uświetnia Obchody Dnia Godności Osoby Niepełnosprawnej. Miejscem przeglądu jest scena Domu Kultury i Sztuki w Tczewie.
• Turniej Sportowy „Fair Play” ma na celu promocję aktywnego stylu życia osób z niepełnosprawnościami oraz integrację z innymi ośrodkami wsparcia i lokalną społecznością. Początkowo zawody odbywały się w Gimnazjum nr 3 w Tczewie.
• Reprezentanci naszych Środowiskowych Domów Samopomocy uczestniczą w sportowych zmaganiach organizowanych przez inne ośrodki wsparcia. Zdrowa rywalizacja w duchu fair play przynosi nie tylko satysfakcję, ale również medalowe miejsca.
• Uczestnicy naszych domów codziennie mogą korzystać z zajęć rehabilitacyjnych pod czułym okiem wykwalifikowanej kadry.
• Ważnym wydarzeniem integracyjnym jest Festyn Przyjaźni „Tacy Sami”, organizowany z okazji Dnia Solidarności z Osobami Chorującymi na Schizofrenię. Początkowo miał formę happeningów, z czasem przekształcił się w bardziej kameralne spotkania. Niezmiennie jednak jego celem pozostaje promowanie akceptacji, integracji i wzajemnego zrozumienia.
• 10 października 2001 roku, z okazji Światowego Dnia Zdrowia Psychicznego, w Muzeum Wisły odbyła się indywidualna wystawa ŚDS pod hasłem „Kwiatowe Nowości”. Wydarzenie to stało się inspiracją do rozpoczęcia cyklicznej organizacji wystaw integracyjnych, w których zaczęto zapraszać zaprzyjaźnione ośrodki, młodzież oraz seniorów. Pomysł ten na stałe wpisał się w kalendarz imprez organizowanych przez Środowiskowe Domy Samopomocy.
• Przegląd Jasełek Bożonarodzeniowych „Nieśmy Dobrą Nowinę”, to cykliczna impreza odbywająca się w Tczewski Centrum Kultury i Sztuki, w ramach Międzynarodowego Dnia Osób Niepełnosprawnych. Przegląd akcentuje tradycje chrześcijańskie i dba o rozwój duchowy uczestników.
• Równie istotnym elementem funkcjonowania naszych Domów są różnorodne spotkania okazjonalne.